donderdag 9 juni 2011

Koken en de liefde 2

Wat is het hartverwarmend om jullie reacties te lezen. Ik schreef mijn stukje impulsief om tien uur ‘s avonds na een lange autorit. 
Ik denk namelijk te zien dat onze eetcultuur snel veranderd is onder druk van een aantal factoren: het doorsnee aanbod in de supermarkten (die doorgaans, door het gemak, de hoofdleveranciers zijn van onze inkopen), de recepten die circuleren, en de tijdsdruk die we ervaren door onze levenswijze. Hierdoor ontstaat een grote kans dat we het gevoel voor goede smaak verliezen, en zelfs ons vermogen tot Koken kwijt raken. 
Een positieve verandering die zich gelijktijdig voltrokken heeft moeten we denk ik, er ook bij betrekken. We kennen en waarderen nu veel meer de exotische keukens dan voorheen. Voor wie zoekt, zijn de ingrediënten te vinden en zijn er restaurants in overvloed die ons verwennen met hun nationale keukens. 
Ondanks dit feit, blijft mijn kritiek overeind. We waarderen bijvoorbeeld de Italiaanse keuken voornamelijk om zijn pizza’s (diepvries AH), en de eeuwenoude rijke Chinese keuken door onze plaatselijke afhaalchinees. Onze oppervlakkige gemaksinstelling is ook hier schuldig aan.
Maar ik wil hier niet hard over oordelen. Mensen verschillen van elkaar in veel opzichten, en niet iedereen wil, of is het gegeven, zich te onttrekken aan deze dwingende verschuivingen in onze eetcultuur. Ik zei het al, ik maak me er ook schuldig aan. Ik was bijvoorbeeld dit weekeinde in Dover waar ik nog snel iets wilde eten voordat de boot vertrok. Het werd een maaltijd in een ‘Caf’, te lang gebakken lever met een slice of bacon en vet gebakken uien. Plus onnatuurlijk felgroen gekleurde erwten en patat. 
En even terzijde, ik vond het nog leuk ook om in een goedkoop restaurantje de maaltijd te nuttigen die waarschijnlijk veel Engelsen kennen van zo’n zelfde aanleiding,- even gauw iets eten. 
Maar we zijn wel zelf verantwoordelijk voor deze verschuiving. Het kan toch ook anders? Denk eens aan Jamie Oliver die de schoolmaaltijden in Engeland heeft veranderd. 
Weet je hoe de lunch in Frankrijk gaat op school? De kinderen hebben een lange schooldag omdat ze twee uur lunchpauze hebben. Eigen lunches meenemen is niet toegestaan. De kinderen zien er geen hamburgers, patat of Cola op tafel verschijnen. De maaltijd bestaat veelal uit: vlees/vis, groenten, fruit, brood en kaas/yoghurt. Het menu staat elke week op het internet zodat ouders weten wat hun kinderen eten.
Het zou al mooi zijn, bedacht ik in de auto, als we in ieder geval het besef van het waardevolle aan onze eetcultuur niet zouden verliezen. We zondigen allemaal wel eens, maar laat het toch nooit onze norm worden.
En inderdaad Liesbeth, een goed product dat de tijd heeft gekregen om zich te ontwikkelen is een voorwaarde voor een smaakvolle maaltijd.
En ja Karin, het is niet inspirerend voor mensen te koken die onze inspanning niet waarderen, ik ken dat ook. Maar ik wil toch altijd een minimum aan kwaliteit op tafel brengen als wij zulke mensen over de vloer krijgen. Ik geloof allang niet meer in zieltjes winnen met goede kookkunst, dat gaat niet in één keer. Maar in alle bescheidenheid, dit is mijn stijl van eten en koken, een stuk van mijn identiteit,- en die geef ik niet zo maar op. 
Ik voel helemaal met je mee Paul, als je schrijft over je zoontje. Het lijkt me een leuke knul die gelukkig onbekommerd zijn eigen mening geeft over wat hij lekker vindt en wat niet. Gelukkig heeft hij een vader die een andere mening heeft, en die consequent aanbiedt. Zo ontstaat er discussie en mogelijkheid tot verandering van inzicht. Dat brengt mensen samen en is ook denk ik, een van de waardevolle dingen die mensen kan verenigen. Ik denk Paul, dat de wijze waarop iemand met voedsel omgaat ondermeer identiteitsbepalend is. Met andere woorden, hoe je eet en wat je eet zegt iets over hoe je jezelf ziet, en hoe je je wilt presenteren aan anderen. Het voorbeeld dat jij geeft, zonder de bloemkool gegaard in suikerwater, zou wel eens een uniek en belangrijk element kunnen zijn in de ontwikkeling van jouw zoons (culinaire) identiteit. Nu en later, als er meer dingen gaan meespelen dan alleen maar lekker of niet. 
En Es, het werkt waarschijnlijk inderdaad zo dat reclame voor massaproducten meer opbrengt.
‘t Geeft toch een goed gevoel zo nu en dan eens van dit soort stukjes te schrijven. En weet je wat ik er nou van geleerd heb? Dat een patatje-oorlog bestaat uit satésaus en mayonaise, geen ketchup en mayonaise! 
Zo leren we weer iedere dag… 

woensdag 8 juni 2011

Tiramisù crème (espuma)

Het kwam een beetje door al dat Italiaanse eten dat ik op zoek ging naar een Italiaans dessert. Ik had nog een boekje staan van Creatief Culinair: Espumas. Hier vond ik deze eenvoudige maar zeer smaakvolle espuma in. Ik moet je wel waarschuwen, er zit een rauwe eierdooier in. Mensen op hoge leeftijd of met een broos afweersysteem kunnen beter geen producten eten met rauw ei erin verwerkt. Je kunt het ei dan beter weglaten, de smaak zal dan minder vol worden maar ik denk dat de espuma nog steeds heel lekker zal zijn. 
Ik heb genomen voor twee wijnglazen vol:
  • 1 eierdooier
  • 50 gram fijne tafelsuiker
  • 75 gram mascarpone
  • 1 ½ dl slagroom
  • Kaneelpoeder (½ theelepel)
  • ½ theelepel amandelessence (heb ik niet gebruikt en ook niet gemist, je zou ook vanille kunnen nemen)

Klop de dooier met de suiker tot het mengsel lichtgeel van kleur is. Klop er de mascarpone, slagroom, het kaneelpoeder en de essence door.
Giet alles in de sifon (Kidde of slagroomspuit) en schud hem nog even krachtig door. Leg hem dan in de koeling tot gebruik.
Neem wat lange vingers en doop die in wat sterke koffie. Je zou er ook nog een scheutje cognac door kunnen doen. Gebruik je fantasie en kijk eens wat voor lekkere drank je nog in huis hebt staan. Zonder drank kan natuurlijk ook, dan blijven de lange vingers extra knapperig. Doe ze met de espuma om en om in een wijnglas en werk het af met bijvoorbeeld wat cacaopoeder. 
Ik had nog wat biscuits de Reims staan en heb die erin verwerkt. Wat je ook gebruikt, de essentie van dit gerecht is de créme, en die is zalig. Hoe je hem verder combineert laat ik helemaal aan jouw fantasie over. Als je het knapperige met het zalvende maar in stand houdt, want dat geeft zo’n heerlijk mondgevoel.

dinsdag 7 juni 2011

Koken en de liefde

Er moet mij iets van het hart. Gisteren publiceerde ik hier een stukje over een voor mij alledaags doorsnee gerechtje uit de Delicious. Paul reageerde hierop met de opmerking dat het vallen voor een foto van een snel-klaar gerecht zo herkenbaar is. Het zette mij aan het denken. Hoeveel mensen zullen er wel niet vallen voor een mooi verhaal en een mooie foto? En sterker nog, hoeveel mensen zullen zich achteraf bekocht voelen? Zouden dat er evenveel zijn, of misschien minder?
Het valt mij de laatste tijd zo vaak op dat kookboeken zo hun uiterste best doen om lezers te trekken met gemaksformules: ‘Neem niet meer dan vijf ingrediënten’, ‘Snel, simpel en smakelijk’, ‘Eenvoudige recepten voor overheerlijke gerechten’, wie kent ze niet? En hoe zit het met de tijdschriften? Staan er wat bewerkelijkere recepten in de Allerhande, of de blaadjes bij de Keurslager? Ik heb ze niet gezien. 
Wordt ons koken niet ontzettend beïnvloed door de supermarkt? De kant-en-klaar maaltijden, de schappen vol met Knorr pakken die je in 3 stappen naar een fantastisch smakend gerecht begeleiden. Ik maak er wel eens grappen over, want die 3 stappen moeten mensen het gevoel geven zelf te koken, maar stap 1 is vaak: doe de inhoud van het zakje in 1 dl water. Stap 2: goed roeren. Stap 3: tien minuutjes zacht laten koken. Tip van de kok: maak het gerecht extra lekker met een schepje sambal of een scheutje ketjap. 
Ik weet hoe dit smaakt, ik heb het ook gegeten. Ik kom ook wel eens bij de MacDonald of bij een snackbar, maar ik weet ook wat goed eten inhoudt. En daar gaat het wringen, want ik vraag me af hoeveel mensen nog weten hoe goed (normaal) eten smaakt. Dagelijks onder de druk van tijdsgebrek alleen maar dit soort maaltijden eten stompt, vrees ik, af. Kennen mensen nog wel het gevoel om met toewijding en aandacht iets lekkers voor iemand anders te maken dat tijd kost? Kennen ze dat gevoel nog om dat met voldoening voor iemand neer te zetten en voorpret te voelen voor wat komen gaat?
Ik wel. 
Maar wat als ik dat doe voor iemand die gewend is uit de ruif van de supermarkt te eten? 
‘Alsjeblieft, smakelijk eten! Hij is gelukkig goed gelukt, hier gaan we eens heerlijk van genieten samen.’
‘Goh, wat is dat…? Zitten daar vieze dingen in? Ik weet niet of ik dat lust hoor…
Heb je ook mayonaise in huis? Ik eet overal mayonaise bij, vind ik lekker, maar dan wel echte Calvé mayonaise hoor, ik proef het verschil!’
Dan ga ik mayonaise zoeken en huil intussen een theedoek nat.
‘Als je toch in de keuken bent, kan je dan ook de ketchup meenemen? Dan maken we er een lekkere Chateaubriand-oorlog van! Ha ha ha!’
En ik ween in het hoekje van mijn keuken. Niet omdat mijn biefstukje verzuipt in de kleurstoffen, houdbaarheidsmiddelen, kunstmatige smaakversterkers en andere vuiligheid, maar omdat er een generatie ontstaat die geen benul meer heeft van smaak, koken, en misschien wel aandacht. 
Ik houd hier een pleidooi voor moeite nemen. Moeite nemen om met aandacht goede ingrediënten uit te kiezen, moeite nemen om er met aandacht en kunde iets goeds mee te maken, moeite nemen door tijd vrij te maken voor een goede maaltijd.
Moeten we ook geen moeite nemen als we investeren in de ander? In onze geliefden, in onze vrienden? Of nemen we genoegen met korte sms’jes om onze vriendschappen te ontwikkelen? Verzenden we per e-mail onze gekopieerde nieuwjaarswensen of gaan we er eens per jaar voor zitten om na te denken wat de ander voor ons betekent om dat in welgekozen bewoordingen op te schrijven?
Met de liefde komen we er niet mee weg,- met ons eten ook niet.

maandag 6 juni 2011

Delicious, Gnocchi met Catalaanse worstjes en venkelragu


‘En Theo…’
‘Hè…?’
‘Beetje moe zeker?’
‘Watte?’
‘Ingestort?’
‘Ken je wel zeggen…’
‘Zeker dan iets makkelijks gedaan met het eten?’
‘Ik zag de Delicious en dacht: laat ik nou ook eens iets maken met kant en klaar producten. Zien we wel hoe dat smaakt.’
‘En, beviel het?’
‘Ging wel, makkelijk natuurlijk, maar het nam nogal wat tijd in beslag voordat ik bij Appie de gnocchi had gevonden. Ik heb twee jeugdige blauwe Appiemedewerkers moeten uitleggen wat het was en hoe je het schreef. Toen, na druk onderling overleg, veel gezoek, en het raadplegen van de computer kreeg ik mijn gnocchi, met een glimlach.’
‘Je zult ze wel vriendelijk bedankt hebben, maar is het nou allemaal het wachten waard geweest?’
‘Ach ja, het klinkt natuurlijk goed hè, de naam van dit recept, en het fotootje in de Delicious ziet er ook goed uit, maar het is in feite een eenvoudige tomatensaus met wat kapot gemaakte worstjes en aardappelballetjes.’
‘Dat zou je zo niet zeggen als je het leest…’
‘Nee, er is ook niets mis mee, maar het ging wel door me heen toen ik aan het koken was dat er van de naam van het recept een grote wervende werking uitgaat. Vooral dat venkelragu. Ik snap het wel, er zit venkelzaad in, hoewel ik dat zeker geen smaakbepalend ingrediënt vind, ik heb het eerlijk gezegd niet eens geproefd. En ragu is zo’n mooi Italiaans woord voor (vlees)saus. Maar om op je vraag terug te komen, ja hoor, het is best lekker. Ik vind het eigenlijk een campinggerecht. Aan het eind van een warme dag op de camping ga je naar een supermarché en koop je een paar kant en klaar producten waarna je heerlijk een smakelijk eenpansgerecht gaat maken. Ik zie het nu al voor me.’
‘Goed idee. Ga ik ook doen. Wat had je nodig?’
‘Komt’ie.’
  • Scheutje olijfolie om in te bakken
  • Uitje, nou ja, ik nam er 2 want ik hou daar wel van
  • 1 teentje knoflook, maar ja, een maaltijd voor 4 personen, en dan 1 teentje knoflook… Dat is een kwart teentje de man. Ik durf het haast niet te zeggen, maar ik heb er toch een aantal meer van genomen.
  • 6 Italiaanse varkensworstjes, er wonen blijkbaar meer Spanjaarden dan Italianen in Hellevoetsluis want er waren alleen maar Catalaanse worstjes. Nou ja, dan ben ik ook de moeilijkste niet. Ik durf zelfs te beweren dat ik in Frankrijk rustig Franse worstjes zou gebruiken.
  • 2 theelepels venkelzaad, herbes de Provence zou natuurlijk ook kunnen.
  • ½ theelepel chilivlokken, maar ik nam chilipoeder, kan ook…
  • 80 ml rode wijn, dat was nog moeilijk want dat is net een glas, en als ik een glas wijn in mijn handen heb dan wil ik eerst proeven voordat het de pan in gaat, en zo kom ik nooit aan 80 ml…
  • 500 ml passata ofwel 1 pakje gezeefde tomaat
  • 500 gram aardappelgnocchi (van te voren aanvragen)
  • Gehakte bladpeterselie, dat is leuk want dat haal je uit je kruidentuintje.

Bak de klein gesneden ui met de knoflook in de olie, en voeg daarna de grof gehakte worstjes met nog wat olie toe. Bak nog even en voeg dan de chili en het venkelzaad toe. Dan gaat de wijn in de pan en dat laat je inkoken. Het pakje gezeefde tomaten gaat erbij en dat laat je ook nog even zacht doorpruttelen.
Intussen kook je in wat water de gnocchi gaar, waarna die weer in de andere pan verdwijnen. 
Klaar is Kees. Je garneert het met wat verse peterselie. 
Voedzaam, smaakvol, eenvoudig te maken, en het klinkt als een klok!

woensdag 1 juni 2011

Agnolotti met aubergine, basilicum, pecorino en ricotta salata

Deze dagen speel ik sonates van Mozart door en kom erachter dat er nog een middendeel bestaat dat ik eigenlijk nooit heb gekend. Ik verbaas me over de complexe eenvoud ervan en associeer het met het schone en het goede in de wereld.
Deze dagen lees ik ook een klein boekje van Marha Nussbaum, Een waardig bestaan, waarin ze op filosofische wijze de rechten van dieren doordenkt. Ik associeer dat met de wat donkere kanten van onze samenleving en met mijn eigen onvermogen om hierin een doordacht standpunt in te nemen. Hoe zit het met vegetarisme, met de visserij, met ganzenlever? Misschien kan ik je binnenkort binnen het kader van dit culinaire blog eens kort verslag doen van haar gedachtengoed.
En deze dagen kook ik Italiaans. Ik zal wel niet de enige zijn, want dat is het thema van de Delicious. Ik associeer dat als het lijfblad met de grootste oplage van kookminnend Nederland. Heimelijk vraag ik me af of de Allerhande van Albert Heijn niet een even grote, of nog grotere, oplage kent. Maar goed, eerst maar eens de ravioli (want dat is mijn alledaags Italiaans voor agnolotti).
Om te beginnen: het is verrukkelijk! Het was een hoop werk, maar was helemaal de moeite waard. Ik heb een aantal dingen van het originele recept veranderd. De vulling heb ik gehalveerd, ik heb bruin brood i.p.v. wit brood gebruikt, en ik had genoeg aan 2 ons pastadeeg. De saus heb ik niet in de oven gemaakt maar in de koekenpan.  De hoeveelheid ging schoon op met de helft van de ravioli. De andere helft van de ravioli ligt in de diepvries en zal het moeten doen met wat gesmolten boter die met salie is geparfumeerd. De keukenmachine heb ik ook gebruikt voor de aubergines. Ik heb er trouwens ook ravioli van gemaakt, dat geeft minder restjes dan met agnolotti. De ricotta salata is hier uiteraard niet verkrijgbaar, maar wat ricotta uit een doosje smaakt ook heerlijk erbij, net als wat geraspte pecorino.
Het originele recept staat in de Delicious, juni 2011. Ik geef je hier een stapsgewijze bereiding met mijn aanpassingen.

Pasta
  • 200 gram Italiaanse bloem
  • 2 eieren
  • Snuf zout
  • Lepeltje olijfolie

Vulling
  • 1 aubergine van 250 gram in plakken van 1 cm
  • 20 gram geraspte pecorino
  • 20 gram ricotta
  • 15 basilicumblaadjes
  • 1 ½ sneden bruin brood dat in de keukenmachine gemalen is
  • Zout en peper

Saus
  • 250 gram kleine tomaatjes
  • Geraspte schil van ¼ citroen
  • 1 theelepel verse tijm uit de kruidentuin
  • 2 tenen fijn gesneden knoflook
  • 75 ml droge witte wijn
  • 60 ml olijfolie
  • Zout en peper

Ricotta, basilicumblaadjes en wat gemalen pecorino 
Maak eerst de pasta. Vorm een deeg van de ingrediënten en rol dat een paar keer door de pastamachine op de eerste stand. (Dat is het kneden.) Rol het dan heel dun uit met de machine tot stand 8, heel dun dus.
Maak de vulling.
Leg de aubergines op de gril en bak ze gaar. 
Maak ze met de messen in de keukenmachine klein.
Maak het brood klein met de messen van de keukenmachine.
Doe alle ingrediënten bij elkaar en voeg zout en peper toe.
Maak de saus.
Doe alle ingrediënten in een koekenpan met de deksel erop en laat een kwartier op middelhoog vuur zacht worden. Haal dan de deksel van de pan en kook de saus nog wat in. Proef en voeg zout en peper naar smaak toe.
Leg de vulling op de pasta en maak er ravioli van. Plak met wat eiwit de lagen aan elkaar vast en zorg ervoor dat er geen lucht in blijft zitten. 

Presenteer als voorgerecht, of als hoofdgerecht met een dubbele portie, en garneer met wat basilicumblaadjes, gemalen pecorino en verse ricotta.
Related Posts with Thumbnails